Μια αίτηση που φαίνεται πλήρης στην οθόνη μπορεί να οδηγήσει σε δυσμενή πρόταση ρύθμισης, καθυστέρηση ή ακόμη και αδυναμία προόδου της διαδικασίας. Τα λάθη σε αίτηση εξωδικαστικού δεν οφείλονται πάντα σε αμέλεια. Συχνά προκύπτουν επειδή η οικονομική και περιουσιακή εικόνα ενός νοικοκυριού ή επαγγελματία είναι σύνθετη, τα δεδομένα προέρχονται από διαφορετικές πηγές και κάθε πεδίο επηρεάζει την τελική αξιολόγηση.
Ο Εξωδικαστικός Μηχανισμός μπορεί να αποτελέσει ουσιαστική λύση για οφειλές προς Δημόσιο, ασφαλιστικά ταμεία, τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων. Δεν λειτουργεί όμως ως μια απλή ηλεκτρονική φόρμα. Χρειάζεται έλεγχος στοιχείων, σωστή αποτύπωση της πραγματικής κατάστασης και επιλογές που να ανταποκρίνονται στις δυνατότητες του οφειλέτη.
Γιατί τα λάθη σε αίτηση εξωδικαστικού έχουν μεγάλο βάρος
Η πλατφόρμα αντλεί στοιχεία από φορολογικές δηλώσεις, ακίνητα, τραπεζικές υποχρεώσεις και άλλες διαθέσιμες βάσεις δεδομένων. Αυτό δημιουργεί συχνά την εντύπωση ότι δεν χρειάζεται προετοιμασία. Στην πράξη, τα προσυμπληρωμένα στοιχεία πρέπει να ελεγχθούν προσεκτικά, γιατί μπορεί να είναι παλαιά, ελλιπή ή να μην αποτυπώνουν μια ουσιαστική μεταβολή, όπως ανεργία, μείωση εισοδήματος, διακοπή εργασιών ή αλλαγή στην οικογενειακή κατάσταση.
Η πρόταση ρύθμισης δεν κρίνεται μόνο από το συνολικό χρέος. Εξετάζεται η εισοδηματική δυνατότητα, η ακίνητη και κινητή περιουσία, οι καταθέσεις, η σύνθεση του νοικοκυριού, οι συνοφειλέτες και τα χαρακτηριστικά κάθε οφειλής. Μια λανθασμένη ή πρόχειρη καταχώριση μπορεί να δώσει εικόνα μεγαλύτερης δυνατότητας αποπληρωμής από την πραγματική.
Δεν υπάρχει μία σωστή λύση για όλους. Για έναν μισθωτό με σταθερό εισόδημα, το ζητούμενο μπορεί να είναι μια δόση που να παραμένει διαχειρίσιμη σε βάθος χρόνου. Για έναν ελεύθερο επαγγελματία με εποχικά έσοδα, χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στην αποτύπωση των πραγματικών οικονομικών δεδομένων. Σε κάθε περίπτωση, μια ρύθμιση είναι χρήσιμη μόνο όταν μπορεί να τηρηθεί.
Τα 7 συχνότερα λάθη στην αίτηση
1. Υποβολή χωρίς έλεγχο των προσυμπληρωμένων στοιχείων
Το ότι ένα πεδίο εμφανίζεται αυτόματα δεν σημαίνει ότι είναι και σωστό για τη συγκεκριμένη υπόθεση. Μπορεί να εμφανίζεται ακίνητο που έχει μεταβιβαστεί, εισόδημα προηγούμενης χρονιάς που δεν αντιπροσωπεύει τη σημερινή κατάσταση ή στοιχεία παλαιάς επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Πριν από την οριστικοποίηση, χρειάζεται σύγκριση των δεδομένων της αίτησης με τις τελευταίες φορολογικές δηλώσεις, το Ε9, τα στοιχεία οφειλών και τα διαθέσιμα έγγραφα. Όπου υπάρχει ασυμφωνία, δεν συμφέρει να αγνοείται με τη λογική ότι «το σύστημα τα γνωρίζει». Η ανακρίβεια μπορεί να χρειαστεί διόρθωση προτού προχωρήσει η υπόθεση.
2. Παράλειψη όλων των οφειλών ή λανθασμένη εικόνα χρέους
Πολλοί εστιάζουν στην οφειλή που τους πιέζει περισσότερο, για παράδειγμα σε ένα στεγαστικό δάνειο ή σε χρέη προς την ΑΑΔΕ. Όμως, η συνολική οικονομική εικόνα έχει σημασία. Οφειλές προς ασφαλιστικά ταμεία, καταναλωτικά δάνεια, πιστωτικές κάρτες, επιχειρηματικά ανοίγματα ή χρέη που διαχειρίζεται fund πρέπει να εξετάζονται με ακρίβεια.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται οι περιπτώσεις όπου ο οφειλέτης έχει παλαιά δάνεια, έχει αλλάξει τράπεζα διαχείρισης ή δεν είναι βέβαιος για το ακριβές υπόλοιπο. Η αίτηση δεν πρέπει να βασίζεται σε εκτιμήσεις ή σε παλιές επιστολές. Ο έλεγχος της πραγματικής εικόνας πριν την υποβολή περιορίζει δυσάρεστες εκπλήξεις στη συνέχεια.
3. Λανθασμένη δήλωση εισοδήματος και εξόδων διαβίωσης
Η μηνιαία δόση πρέπει να είναι συμβατή με την πραγματική δυνατότητα πληρωμής. Ένα συνηθισμένο λάθος είναι να αποτυπώνεται ένα εισόδημα χωρίς να λαμβάνεται υπόψη ότι είναι περιστασιακό, έχει ήδη μειωθεί ή επιβαρύνεται από σταθερά οικογενειακά έξοδα.
Από την άλλη πλευρά, η υπερβολική ή ατεκμηρίωτη παρουσίαση εξόδων δεν βοηθά. Χρειάζεται ρεαλιστική εικόνα: ενοίκιο ή στεγαστικό κόστος, διατροφή, παιδιά, ιατρικές ανάγκες, έξοδα μετακίνησης και βασικές υποχρεώσεις. Η σωστή καταγραφή δεν αποσκοπεί στο να «φανεί» κάποιος αδύναμος να πληρώσει, αλλά στο να προκύψει μια ρύθμιση που έχει πιθανότητες να διατηρηθεί.
4. Παράβλεψη συνοφειλετών και εγγυητών
Σε πολλά δάνεια υπάρχει δεύτερος οφειλέτης, σύζυγος, συγγενής ή εγγυητής. Η σχέση αυτή δεν είναι τυπική λεπτομέρεια. Επηρεάζει την αξιολόγηση της υπόθεσης και απαιτεί συντονισμό, ώστε τα στοιχεία όλων των εμπλεκομένων να είναι σωστά και συνεπή.
Προβλήματα εμφανίζονται όταν ένας συνοφειλέτης δεν έχει ολοκληρώσει τις απαιτούμενες ενέργειες ή όταν υπάρχουν διαφορετικές δηλώσεις για την ίδια οικονομική και περιουσιακή κατάσταση. Πριν ξεκινήσει η διαδικασία, χρειάζεται να είναι ξεκάθαρο ποιοι συμμετέχουν στην οφειλή και ποια στοιχεία θα απαιτηθούν από κάθε πρόσωπο.
5. Ανεπαρκής έλεγχος ακινήτων, καταθέσεων και περιουσιακών στοιχείων
Η περιουσιακή κατάσταση αξιολογείται συνολικά. Λάθη στο Ε9, ποσοστά συνιδιοκτησίας που δεν έχουν επιβεβαιωθεί, ακίνητα από κληρονομιά ή παλαιές μεταβιβάσεις είναι ζητήματα που μπορούν να δημιουργήσουν εμπλοκές. Το ίδιο ισχύει για λογαριασμούς, καταθέσεις ή άλλα στοιχεία που δεν έχουν ελεγχθεί ως προς την ορθότητά τους.
Δεν σημαίνει ότι κάθε περιουσιακό στοιχείο αποκλείει μια καλή ρύθμιση. Σημαίνει, όμως, ότι πρέπει να δηλώνεται και να αξιολογείται σωστά. Η απόκρυψη ή η ασαφής εικόνα δεν είναι στρατηγική. Συνήθως οδηγεί σε καθυστερήσεις, ερωτήματα ή αποτέλεσμα που δεν βασίζεται στα πραγματικά δεδομένα.
6. Οριστικοποίηση χωρίς έλεγχο δικαιολογητικών και εκκρεμοτήτων
Μια αίτηση μπορεί να μείνει στάσιμη επειδή λείπει έγγραφο, απαιτείται συμπληρωματική ενέργεια ή δεν έχει δοθεί σωστή συναίνεση όπου χρειάζεται. Η διαδικασία απαιτεί παρακολούθηση και μετά την αρχική υποβολή. Δεν αρκεί να πατηθεί η οριστικοποίηση και να θεωρηθεί ότι η υπόθεση έχει τελειώσει.
Χρήσιμο είναι να υπάρχει οργανωμένος φάκελος με τις τελευταίες δηλώσεις εισοδήματος, στοιχεία ακινήτων, βεβαιώσεις οφειλών, τραπεζικά έγγραφα και κάθε στοιχείο που εξηγεί μια αλλαγή στην οικονομική κατάσταση. Όταν χρειάζεται διευκρίνιση, ο χρόνος ανταπόκρισης μπορεί να επηρεάσει την πορεία της αίτησης.
7. Αποδοχή πρότασης χωρίς να εξεταστεί η αντοχή της δόσης
Η λήψη πρότασης ρύθμισης δεν είναι το τέλος της αξιολόγησης. Πριν από την αποδοχή, πρέπει να εξετάζεται το ύψος της δόσης, η διάρκειά της, οι υποχρεώσεις που καλύπτει και το αν απομένουν χρέη εκτός ρύθμισης. Μια χαμηλότερη δόση μπορεί να συνοδεύεται από μεγαλύτερη διάρκεια, ενώ μια φαινομενικά καλή πρόταση μπορεί να πιέζει υπερβολικά τον μηνιαίο προϋπολογισμό.
Το βασικό ερώτημα είναι απλό: μπορεί η δόση να πληρώνεται σταθερά ακόμη και αν προκύψει ένα απρόοπτο; Αν η απάντηση είναι αβέβαιη, χρειάζεται προσεκτική επανεξέταση πριν ληφθεί απόφαση. Η απώλεια μιας ρύθμισης μετά από λίγους μήνες μπορεί να επαναφέρει την πίεση σε ακόμη δυσκολότερο σημείο.
Πώς να προετοιμαστείτε πριν την υποβολή
Η σωστή προετοιμασία ξεκινά με καθαρή εικόνα της υπόθεσης και όχι με βιαστική είσοδο στην πλατφόρμα. Συγκεντρώστε τα πρόσφατα στοιχεία εισοδήματος, τα δεδομένα της ακίνητης περιουσίας, τις οφειλές προς όλους τους πιστωτές και τις πληροφορίες για τυχόν συνοφειλέτες ή εγγυητές. Ελέγξτε επίσης αν υπάρχουν εκκρεμότητες σε φορολογικές δηλώσεις, μεταβολές περιουσιακών στοιχείων ή αλλαγές στην εργασία και στο οικογενειακό εισόδημα.
Εφόσον υπάρχουν πολλές οφειλές, παλαιά δάνεια, οφειλές επιχείρησης ή κίνδυνος αναγκαστικών μέτρων, η υπόθεση χρειάζεται πιο προσεκτική διαχείριση. Η σωστή καταχώριση είναι μόνο ένα μέρος της διαδικασίας. Εξίσου κρίσιμο είναι να αξιολογηθεί αν ο Εξωδικαστικός Μηχανισμός είναι η κατάλληλη οδός για τα δεδομένα σας και ποια βήματα πρέπει να προηγηθούν.
Μια οφειλή δεν γίνεται πιο εύκολη επειδή την αφήνουμε για αργότερα. Όσο νωρίτερα οργανωθούν τα στοιχεία σας και εξεταστούν οι πραγματικές επιλογές σας, τόσο περισσότερες πιθανότητες έχετε να προχωρήσετε με καθαρό σχέδιο και με μια λύση που μπορείτε πράγματι να υποστηρίξετε.
