Όταν οι δόσεις, οι οφειλές προς την εφορία ή τα ασφαλιστικά ταμεία και οι τραπεζικές υποχρεώσεις δεν βγαίνουν πια, το δίλημμα «εξωδικαστικός ή πτώχευση ιδιώτη» δεν είναι θεωρητικό. Είναι μια απόφαση που επηρεάζει το σπίτι, το εισόδημα, την εργασία και την επόμενη μέρα της οικογένειας. Η σωστή επιλογή δεν είναι ίδια για όλους, γιατί κάθε υπόθεση έχει διαφορετικά χρέη, περιουσία, εισοδήματα και περιθώρια αποπληρωμής.

Η βιαστική κίνηση ή η αδράνεια μπορεί να κοστίσει. Πριν γίνει αίτηση σε οποιαδήποτε διαδικασία, χρειάζεται καθαρή εικόνα των οφειλών και ρεαλιστική εκτίμηση του τι μπορεί πράγματι να πληρώνεται κάθε μήνα. Μια ρύθμιση που φαίνεται καλή στα χαρτιά, αλλά δεν αντέχεται στην πράξη, δεν λύνει το πρόβλημα. Απλώς το μεταθέτει.

Εξωδικαστικός ή πτώχευση ιδιώτη: η βασική διαφορά

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός στοχεύει στη ρύθμιση των οφειλών. Ο οφειλέτης επιδιώκει να καταβάλει μέρος ή το σύνολο του χρέους σε δόσεις, με όρους που προκύπτουν από τα οικονομικά του δεδομένα και την αξιολόγηση των πιστωτών. Μπορεί να αφορά οφειλές προς Δημόσιο, ασφαλιστικούς φορείς, τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, ανάλογα με τα στοιχεία της υπόθεσης.

Η πτώχευση, αντίθετα, αποτελεί διαδικασία αφερεγγυότητας. Χρησιμοποιείται όταν η πραγματική αδυναμία πληρωμής είναι τόσο σοβαρή ώστε μια μακροχρόνια ρύθμιση δεν είναι βιώσιμη. Δεν είναι μια απλή «διαγραφή χρεών» ούτε λύση χωρίς συνέπειες. Συνοδεύεται από συγκεκριμένους κανόνες για την περιουσία, το εισόδημα και τη μελλοντική οικονομική δραστηριότητα του οφειλέτη.

Με απλά λόγια, ο εξωδικαστικός προσπαθεί να διατηρήσει την οικονομική ζωή του πολίτη σε λειτουργία μέσω μιας εφαρμόσιμης αποπληρωμής. Η πτώχευση αντιμετωπίζει μια κατάσταση όπου η αποπληρωμή, ακόμη και σε πολλές δόσεις, δεν είναι πλέον ρεαλιστική.

Πότε έχει νόημα ο εξωδικαστικός μηχανισμός

Ο εξωδικαστικός μπορεί να είναι η πιο κατάλληλη διαδρομή όταν υπάρχει σταθερό ή προβλέψιμο εισόδημα και ο πολίτης μπορεί να στηρίξει μια μηνιαία δόση. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να διαθέτει υψηλό εισόδημα. Σημαίνει ότι, αφού καλυφθούν οι βασικές ανάγκες του νοικοκυριού, απομένει ένα ποσό που μπορεί να καταβάλλεται σταθερά.

Είναι συχνά μια λύση που εξετάζεται όταν υπάρχουν χρέη σε περισσότερους από έναν φορείς. Για παράδειγμα, ένας ελεύθερος επαγγελματίας μπορεί να έχει οφειλές στην ΑΑΔΕ, στον ΕΦΚΑ και σε τραπεζικό δάνειο. Αντί να αντιμετωπίζει κάθε πιστωτή ξεχωριστά, η διαδικασία επιδιώκει μια συνολική αποτύπωση της εικόνας του.

Το κρίσιμο σημείο είναι η βιωσιμότητα. Αν μια προτεινόμενη δόση εξαντλεί το διαθέσιμο εισόδημα, μπορεί να οδηγήσει σε νέα αδυναμία πληρωμής. Για τον λόγο αυτό, πριν από την υποβολή χρειάζεται να ελεγχθούν με ακρίβεια τα εισοδήματα, οι καταθέσεις, τα ακίνητα, τα οχήματα, οι οικογενειακές υποχρεώσεις και τα πραγματικά ποσά των οφειλών.

Η προετοιμασία δεν είναι τυπικό βήμα. Λανθασμένα ή ελλιπή στοιχεία μπορεί να επηρεάσουν την αξιολόγηση της αίτησης, να καθυστερήσουν τη διαδικασία ή να οδηγήσουν σε πρόταση που δεν ανταποκρίνεται στην πραγματική οικονομική δυνατότητα του οφειλέτη.

Τι πρέπει να ελεγχθεί πριν από την αίτηση

Πριν ξεκινήσει η διαδικασία, χρειάζεται να υπάρχει πλήρης φάκελος. Συνήθως ελέγχονται οι βεβαιωμένες οφειλές, οι ενεργές δανειακές συμβάσεις, η τρέχουσα εικόνα στην εφορία και στα ασφαλιστικά ταμεία, τα εισοδήματα των τελευταίων ετών και όλα τα περιουσιακά στοιχεία.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν υπάρχουν συνιδιοκτησίες, εγγυητές, κληρονομικά ακίνητα, κατασχέσεις ή εκκρεμείς δικαστικές ενέργειες. Αυτά τα δεδομένα δεν σημαίνουν αυτομάτως ότι η ρύθμιση αποκλείεται. Μπορούν όμως να αλλάξουν ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να οργανωθεί η υπόθεση.

Η Consulting4You μπορεί να αναλάβει την πρακτική συγκέντρωση των στοιχείων, τον έλεγχο της εικόνας των οφειλών και την οργανωμένη υποστήριξη της αίτησης, ώστε ο πολίτης να γνωρίζει τι υποβάλλει και ποια επιλογή εξετάζει.

Πότε εξετάζεται η πτώχευση ιδιώτη

Η πτώχευση ιδιώτη εξετάζεται όταν τα χρέη έχουν ξεπεράσει οριστικά τις δυνατότητες πληρωμής και δεν προκύπτει ρεαλιστικό σχέδιο αποκατάστασης μέσω ρύθμισης. Μπορεί να αφορά ανθρώπους που έχασαν την εργασία ή την επιχείρησή τους, αντιμετώπισαν σοβαρό πρόβλημα υγείας, είχαν σημαντική μείωση εισοδήματος ή επιβαρύνθηκαν από παλαιές δανειακές υποχρεώσεις που δεν μπορούν πλέον να εξυπηρετήσουν.

Δεν είναι επιλογή που πρέπει να γίνεται επειδή υπάρχει απλώς πίεση από έναν πιστωτή ή επειδή μια δόση καθυστέρησε. Η πτώχευση απαιτεί σοβαρή αξιολόγηση των δεδομένων. Εξετάζεται αν υπάρχει παρούσα και γενικευμένη αδυναμία πληρωμών, ποια περιουσία υπάρχει, ποιο είναι το εισόδημα και ποιες θα είναι οι συνέπειες της διαδικασίας.

Σε αρκετές περιπτώσεις, η ύπαρξη ακίνητης περιουσίας είναι το πιο ευαίσθητο σημείο. Ο οφειλέτης πρέπει να γνωρίζει από πριν ότι η πτώχευση μπορεί να έχει επιπτώσεις στην περιουσία του και ότι η προστασία της κύριας κατοικίας δεν θεωρείται δεδομένη μόνο και μόνο επειδή πρόκειται για οικογενειακό σπίτι. Η κάθε περίπτωση χρειάζεται ειδικό έλεγχο με βάση τα ισχύοντα δεδομένα, τα χαρακτηριστικά του ακινήτου και τη συνολική οικονομική κατάσταση.

Η απαλλαγή από χρέη δεν σημαίνει άμεση λύση

Πολλοί πολίτες ακούνε τη λέξη «απαλλαγή» και θεωρούν ότι η διαδικασία θα κλείσει γρήγορα, χωρίς άλλες επιπτώσεις. Στην πραγματικότητα, η πτώχευση έχει στάδια, προϋποθέσεις και συνέπειες που πρέπει να γίνουν κατανοητές πριν ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση.

Η μελλοντική απαλλαγή από οφειλές, όπου προβλέπεται, δεν σημαίνει ότι κάθε χρέος αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο ή ότι δεν θα εξεταστεί η περιουσιακή κατάσταση. Επίσης, μπορεί να επηρεαστεί η δυνατότητα νέας χρηματοδότησης και η συνολική οικονομική εικόνα του πολίτη για ένα διάστημα. Γι’ αυτό η πτώχευση δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως εύκολη διέξοδος, αλλά ως διαδικασία που μπορεί να δώσει πραγματική επανεκκίνηση όταν οι άλλες επιλογές έχουν εξαντληθεί.

Το σπίτι, οι εγγυητές και οι συνιδιοκτήτες

Η ανησυχία για την κατοικία είναι συνήθως η πρώτη ερώτηση. Η απάντηση δεν μπορεί να δοθεί με ένα απλό «ναι» ή «όχι» χωρίς να εξεταστούν τα πραγματικά στοιχεία. Άλλο είναι ένας ιδιοκτήτης με μοναδική κατοικία και περιορισμένο εισόδημα, άλλο ένας οφειλέτης με περισσότερα ακίνητα ή σημαντική περιουσιακή αξία, και άλλο μια περίπτωση όπου υπάρχουν υποθήκες, προσημειώσεις ή κατασχέσεις.

Το ίδιο ισχύει για τους εγγυητές. Η ρύθμιση ή η πτώχευση του βασικού οφειλέτη δεν σημαίνει ότι οι εγγυητές παύουν αυτομάτως να έχουν υποχρεώσεις. Όταν υπάρχουν συγγενείς που έχουν υπογράψει ως εγγυητές ή συνιδιοκτήτες σε ακίνητα, η στρατηγική πρέπει να εξετάζει και τη δική τους έκθεση.

Η έγκαιρη αποτύπωση αυτών των σχέσεων βοηθά να αποφευχθούν δυσάρεστες εκπλήξεις. Δεν αρκεί να γνωρίζουμε μόνο το συνολικό ποσό του χρέους. Χρειάζεται να γνωρίζουμε σε ποιον οφείλεται, με ποια σύμβαση, ποιος έχει υπογράψει και ποια περιουσιακά στοιχεία έχουν συνδεθεί με την οφειλή.

Πώς να αποφασίσετε χωρίς να κάνετε λάθος κίνηση

Η σωστή σειρά είναι πρώτα η αξιολόγηση και μετά η αίτηση. Κάθε πολίτης πρέπει να δει καθαρά αν μπορεί να ανταποκριθεί σε ρύθμιση, αν οι προθεσμίες και οι ενέργειες των πιστωτών απαιτούν άμεση αντιμετώπιση και αν η περιουσιακή του κατάσταση επιτρέπει μια βιώσιμη λύση.

Αν υπάρχει δυνατότητα σταθερής καταβολής, ο εξωδικαστικός μηχανισμός είναι συνήθως η πρώτη επιλογή που αξίζει να διερευνηθεί. Αν όμως δεν υπάρχει εισόδημα που να στηρίζει ούτε μια μειωμένη δόση, αν τα χρέη είναι δυσανάλογα με τα διαθέσιμα μέσα και αν η οικονομική αδυναμία δεν είναι προσωρινή, τότε χρειάζεται να εξεταστεί σοβαρά και η διαδικασία πτώχευσης.

Μην αποφασίζετε με βάση μια γενική συμβουλή από γνωστό ή μια μεμονωμένη εμπειρία που διαβάσατε στο διαδίκτυο. Τα ποσά, η ηλικία, το εισόδημα, η οικογενειακή κατάσταση, η ακίνητη περιουσία και οι εγγυήσεις αλλάζουν εντελώς το αποτέλεσμα. Μια σωστά οργανωμένη αξιολόγηση μπορεί να σας γλιτώσει χρόνο, άγχος και λανθασμένες κινήσεις σε μια υπόθεση που δεν σηκώνει προχειρότητα.

Το πρώτο χρήσιμο βήμα είναι να συγκεντρώσετε τα έγγραφα και να ζητήσετε καθοδήγηση πριν δεσμευτείτε σε μια λύση. Όταν η εικόνα γίνει ξεκάθαρη, η απόφαση δεν παύει να είναι δύσκολη, αλλά γίνεται ουσιαστικά πιο ασφαλής. Επικοινωνήστε μαζί μας για να εξετάσουμε την υπόθεσή σας με βάση τα δικά σας δεδομένα.